Alle Blogs

Mistakes are just mis-takes!

'Bij de pakken neerzitten' vs 'Ik hou van een uitdaging!'
Geschreven door Tamara Hoogerwaard op 20 april 2013

Tijdens mijn opleiding heb ik een aantal jaar werkgroepen van studenten begeleid. In die situaties zag ik grote verschillen in de manier waarop studenten op mijn feedback reageerden.

Dat zette me aan het denken. Waarom reageert de één defensief op feedback, en gaat de ander er juist mee aan de slag? Ook al doe je nog zo je best als feedbackgever, uiteindelijk is het de feedbackontvanger die jouw kritische noten en opbouwende suggesties al dan niet aanneemt. En of die feedbackontvanger je feedback accepteert, is afhankelijk van zijn mindset. Je mindset heeft veel invloed op de manier waarop je met feedback omgaat. Best intrigerend!

De Amerikaanse psychologe Carol Dweck is grondlegger van de fixed en growth mindset. Zij ontdekte dat niet je capaciteiten bepalend zijn voor leren, maar de manier waarop je naar die capaciteiten kijkt. In de werkgroep pikte ik er een aantal studenten uit die zich vooral richtten op het slagen of falen in hun werk. Zij mailden me om de haverklap stukken met de vraag: “Doen we het zo goed?”. Bij negatieve feedback verbeterden ze hun werk zo snel mogelijk, maar liever hoorden ze dat het goed was. Ze werden niet warm van nieuwe uitdagingen. Negatieve feedback is volgens hen een teken van onbekwaamheid. De feedback bedreigt hun positie als getalenteerd en slim persoon. Deze fixed mindset doet de leerpotentie tekort en leidt op den duur tot het ontbreken van negatieve feedback omdat de feedback keer op keer onbenut blijft.

Er waren in diezelfde werkgroep ook studenten die niet zozeer capabel over wilden komen, maar vooral heel gretig wilden leren. Gaf ik de studenten bijvoorbeeld ontwikkelpunten mee, dan gingen ze daar ontspannen en constructief mee om. Of ze kwamen na afloop vragen om meer informatie over een bepaald onderwerp. Hanteer je deze growth mindset, dan ga je uit van de ontwikkelbaarheid van je capaciteiten door inspanning en ervaring. Je vat negatieve feedback niet persoonlijk of bedreigend op, maar ziet het als waardevolle input om van te leren. Je verlegt graag je grenzen en vindt nieuwe uitdagingen spannend. Falen is voor jou het bewijs dat je andere wegen moet bewandelen of harder moet werken om je doel te bereiken.

Feedback op het proces verleidt tot groei

Het onderscheid in fixed en growth vraagt wel om een nuance. Zo kan een mindset zich op bepaalde momenten meer of minder manifesteren. Bovendien is er vrijwel altijd sprake van een verhouding tussen beide mindsets. Gelukkig maar, het leren voor mensen met een fixed mindset wordt anders ook wel erg lastig. Er is wel degelijk hoop voor de overwegend fixed mindsetters. Dweck ontdekte namelijk ook dat een mindset veranderbaar is. Kleine interventies als feedback op het proces dragen daar al aan bij. Dweck vergeleek verschillende typen feedback en liet zien dat feedback op de persoon (“Jij bent slim”) een fixed mindset oproept en het gevoel van tevredenheid met de eigen capaciteiten. Feedback op het proces (“Wat heb je die training goed aangepakt”) werkt daarentegen een growth mindset in de hand. Het zorgt voor een drang naar inspanning en nieuwe uitdagingen. De manier van feedback geven heeft invloed op de mindset van de feedbackontvanger. Een wederkerig proces dus!

Op naar een groei-mindsetcultuur!

Misschien herken je de fixed en growth mindset inmiddels bij jezelf of bij andere mensen. Het is goed om je bewust te zijn van die allesbepalende mindset. Betekent het dat we de doelgroep van leertrajecten voortaan vooraf screenen en alleen met de growth mindsetters doorgaan? Integendeel, laten we juist de ontwikkelcapaciteit van de mindset benutten. De fixed mindsetters hebben er baat bij om de mindset om te buigen naar een growth mindset. Dat is met de nodige inspanning ook goed te realiseren. Ook bij de fixed mindset studenten in mijn werkgroep was er werk aan de winkel. Ik probeerde ze aan het denken te zetten, feedback als bron van ontwikkeling te benadrukken en suggesties voor extra uitdaging te stimuleren.

Al met al lijkt het de moeite waard om stil te staan bij de fixed en growth mindset. Die van jezelf, maar ook de mindset van de mensen die je iets wilt leren. De mindset die iemand heeft, is immers de beste voorspeller voor zijn eigen ontwikkeling en beïnvloedt min of meer de effectiviteit van je opleidingstraject. Een groei-mindsetcultuur opent de deur naar leren van je fouten en jezelf continu ontwikkelen.

In deze cultuur geldt: Mistakes are just mis-takes. Be willing to make them!